Kıdem Tazminatı İle İlgili Bazı Bilinmesi Gerekenler

İş & Finans

12570 yorum

Kıdem Tazminatı İle İlgili Bazı Bilinmesi Gerekenler

Kıdem tazminatının ödenmesi için gerekli şartlar nelerdir, kimler kıdem tazminatı almaya hak kazanır, kıdem tazminatı ile ilgili bilinmesi gereken her şey !

1-Tazminatın ödenmesi için gerekli şartlar nelerdir?

Kıdem tazminatı, 1475 sayılı kanunun 14. maddesi gereği belirli şartlarla çalışanlara ödenmektedir. Bu şartlar; aynı işveren ile en az bir yıl çalışma sözleşmesinin olması ve bu sözleşmenin, ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı durumlar dışındaki sebeplerin gereği sözleşmenin feshi. İşin durması, sağlık, askerlik görevi, emeklilik hakkının kazanılması, sosyal güvenlik prim gününün dolmuş olması sebepleri ile sözleşmenin feshi. Bayan işçinin evlenmesi ve işçinin hayatını kaybetmesi nedeni ile iş sözleşmesinin feshi halinde kıdem tazminatı ödenir.

2-Kendi isteği ile işten ayrılan kıdem tazminatı alabilir mi?

İstifa ederek kendi isteği ile işten ayrılana kanun gereği kıdem tazminatı ödenmez. İş yerinde birinci sorudaki nedenler gereği istifa eden çalışanın, kıdem tazminatı hakkı tabii olarak bulunmaktadır.

3-Evlenen bayan işçinin kıdem tazminatı alması için gerekli şartlar nelerdir?

Yasaya göre, evlenen bayan işçiler kıdem tazminatını hak ederler. Bu hakkı kullanabilmeleri için, sözleşmelerinin evlendikleri tarihten itibaren bir yıl içerisinde evlilik sebebiyle istifaları ve dilekçelerine ek olarak evlilik belgesini de işverene sunarak açık ve detaylı şekilde belirtmeleri halinde tazminatlarını alabilirler.

4-Kıdem tazminatı nasıl hesaplanır?

Kıdem tazminatını hak edecek bir istifa ve işten ayırımla durumunda işçiler, her sözleşmeli geçirdikleri tam sene için 30 günlük ücretleri tutarında tazminatı alabilirler. Yıl hesaplanırken artan günler ortalamaya dahil edilir. Kıdem tazminatı hesaplanırken, ödenen sözleşme ücretinin yarısına maddi olarak ölçülebilen tüm menfaatleri (yemek parası, düzenli olmak şartı ile ikramiyeler, yol parası gibi) tüm parasal değerler dikkate alınır. Kıdem tazminatının toplam değer sınırı, istifanın geçerli olduğu yılın tazminat tavan bedeli ile sınırlıdır.

5-İşyerinin el değiştirmesi durumunda işçi kıdem tazminatı alabilir mi?

İşyerlerinin tam veya kısmi olarak devri durumunda tüm çalışanların sözleşmeleri aynı şartlar ile devam eder. El değiştiren iş yeri, çalışanların yasal olarak haklarının kaybına yol açmaz. Bu nedenlerden ötürü işçilere, kıdem tazminatı hakkı doğmaz. Devir sonrasında kıdem tazminatı, yıllık izin gibi hakların hesaplanması sırasında, devir öncesi tarihler geçerli olur. Tüm zamansal haklar toplam çalışma sürelerine dahildir.

6-işçiler, iş yerlerinin taşınması ya da iş nedeni ile şartların değişmesi halinde, kıdem tazminatı alabilir mi?

İş sözleşmesi, işçi ve işverenin tüm ilişkileri, çalışma süreleri, ücretler ve tüm diğer konuları düzenler. İş sözleşmesi kanuni olarak işverene, işin uygulanması ve çalışma koşulları ile ilgili, yapmak istediği değişikler için yazılı olarak, işçisinden onay almak zorunluluğu getirir. 6 gün içerisinde kabul edilmeyen değişiklik talebi, artık işçiyi bağlamamaktadır. Sözleşmenin bu sebepten dolayı feshi durumunda, tazminat ve bildirim süreleri alanında yükümlülükler geçerli olacaktır.

7-Ücretine zam alamayan işçi, tazminatını alarak istifa edebilir mi?

Çalışanlar için zam oranları ve zamanları belirlenmiş bir durum değildir. Sadece yasal olarak, asgari ücretin altında bir ücretle işçi çalıştırılamayacağıdır. İş sözleşmelerinde belirlenen tarih ve oranlarda, sözleşmede bir düzenleme yok ise tamamen işveren inisiyatifinde olan bir durumdur. İş, ücret artışı bile olsa, anlaşmazlık durumunda istifa eden işçi kıdem tazminatı alamamaktadır.

8-Hamilelik, doğum gibi nedenlerden ötürü istifa eden işçi kıdem tazminatını alabilir mi?

İşinden kendi inisiyatifi doğrultusunda ayrılan hiçbir işçiye kıdem tazminatı ödenmez. Yasalara göre gebelik ve doğum sebebiyle istifa eden işçi, kıdem tazminatı hakkından vazgeçmiş sayılmaktadır.

9-Özel sektör çalışanları kaç yıl sonra kıdem tazminatı hakkı kazanır?

1. sorudaki şartlar dışında istifa sonucu hariç hangi neden ile olursa olsun hiçbir işçi kıdem tazminatı alamamaktadır. Uzun yıllar boyunca aynı iş yerinde çalışmak genel uygulama ve yasal hakları değiştirmez.

10-Şuan da aynı iş yerinde bir buçuk yıldır “çırak” çalışmaktayım. İşveren benim ile çalışmak istemiyor. Kıdem tazminatı hakkım var mıdır?

Bu şartlarda kıdem tazminatı almak mümkün değildir. İlk şart olarak çırak değil, iş kanunu gereği yasal çalışan işçi pozisyonunda bulunmak şart.

11-4857 sayılı kanun, 25/2 maddesi(iyi niyet ve ahlak kuralları gerekliliklerine uymayan haller ve benzer nedenler) gerekçesi ile iş sözleşmem feshedildi. Kıdem tazminatı hakkım var mı?

Bu kanunun 25. maddesi 2. bendi gereği iş sözleşmeniz feshedilir ise kıdem tazminatı alamazsınız.

12-Malullük nedeniyle istifa ediyorum kıdem tazminatını hak edebilir miyim?

Bu soruya “evet kıdem tazminatı alabilirsiniz” cevabı verilebilir. 1475 sayılı kanunundaki maddeler gereği, malullük aylığı amacı ile iş yerinden ayrılma kıdem tazminatı hakkını korur ve alınabilir.

13-5510 sayılı kanun gereği öngörülen “Yaşlılık Aylığı” alabilmek için yaş dışındaki sosyal güvenlik süresini ve prim ödeme günlerini tamamlayarak, istifa ediyorum. Kıdem tazminatı alabilir miyim?

Evet, kıdem tazminatı almaya hak kazanabilirsiniz. İş kanunu hükümleri gereği, yaşlılık aylığı için prim ve sosyal güvenlik gün sayılarını tamamlamak şartlı ile istifa ederek kıdem tazminatı alınabilir.

14-Bir yıl üç ay önce evlendim. İstifa etsem kıdem tazminatı alabilir miyim?

Kadın işçinin kanun gereği bir yıl içerisinde evlilik sebebi ile istifası sonrasında kıdem tazminatı hakkı bulunur.

15-9 ay önce evlendim ve işten ayrılmak zorundayım. Kıdem tazminatı hak eder miyim?

Kıdem tazminatı hakkınız iş kanunu gereği bulunmaktadır. Bayan işçi evlendiği tarihten itibaren 1 yıl içerisinde evlilik gereği istifası sonucu bu hakkı kullanabilmektedir.

16-Daha önce çalıştığım kurumdan kıdem tazminatı aldım. Artık başka bir kurumda çalışmaktayım. Kıdem tazminatı esas süre nedir?

İlk çalıştığınız kurumdaki süreniz dikkate alınmadan, yeni çalışma süreleriniz kıdem tazminatına esas olarak hesaplanacaktır.

17-5.000 Türk Lirası net aylık alıyorum. Kıdem tazminatı esas ücretim ne kadardır?

Kıdem tazminatınızın esas miktarı kanun gereği hesaplanan hizmet yılı emeklilik ikramiyesini geçmeyeceği belirtildiğinden, kıdem tazminatı tavan miktarı dikkate alınacaktır.

18-Kıdem tazminatı zaman aşımına uğrar mı?

Borçlar kanunu gereği 10 yıllık zaman aşımı süresine tabidir.

19-Kıdem tazminatı miktarından kesinti yapılır mı?

Damga vergisi dışında kesinti yapılmamaktadır.

20-Ev işlerinde çalışanlar kıdem tazminatı alabilir mi?

Ev işleri, iş kanunu madde 4 gereği istisnalar arasında bulunmaktadır. Bu sebepten ev işleri ile uğraşanların kıdem tazminat haklar yoktur.

21-Çalışma süresinin tam ve yarım zamanlı olarak geçiren bir işçinin kıdem tazminatı nasıl hesaplanır?

Kısmi süreli çalışmalar tam zamanlıya dönüştürülerek kıdem hesabı yapılır. Ancak bu süre kıdem tazminatına hak kazanmak için değil, çalışanın kıdeminin hesaplanmasında kullanılır.

22-Basın mensupları ne sürede kıdem tazminatı almaya hak kazanırlar?

Gazetecilik mesleğinde en az 5 sene geçirenler kıdem tazminatı hakkına kavuşurlar.

23-Kıdem hesabı için farklı gazetelerdeki çalışmalar toplanır mı?

Gazetecilik mesleğine ilk giriş tarihi itibariyle hesaplama yapılır ve toplam süre bulunur.

24-Gazetecilere hak kazandıkları kıdem tazminatları taksitle ödenir mi?

İşverenin, maddi sıkıntılarını gerekli mercilere zarar etiğini belirtmesi ve maliyeden bu yönde bir karar alınması durumunda, bir yılı geçmeyecek şekilde dört eşit taksitte ödeme yapabilir.

YORUM GÖNDER